Seddülbahir Cephesi Muharebeleri – Bölüm 8

  • Yazar: erkan
  • Tarih:Şub 24, 2017
  • KategoriGenel
  • yorum ( 0 )

Saat 11.00’den itibaren ilerlemeye başlayan taarruz kademeleri, bir süre sonra Türk ileri muharebe karakollarından açılan tüfek ve maki­neli tüfek ateşleriyle karşılandılar. Bu ateşler, düşman piyadesinin her ileri hareketinde, hareket eden gruplar üzerinde toplanıyor ve etkili oluyordu. 25 Nisan 1915 sabahından bu yana neredeyse hiç dinlen­me fırsatı bulamamış, ağır zayiat vermiş, subaylarının çoğunu yitirmiş ve genelde moralsiz durumdaki düşmanın ileri hatları, Türk kuvvetleri­nin asıl savunma mevzilerine dahi ulaşamadan, muharebe ileri kara­kolları hattı önünde durduruldular.

Yalnızca cephenin batı kanadında, Zığındere Vadisi’nin doğu yamacı üzerinden ilerleyen 88’inci İngiliz Tugayı, Alçıtepe Köyü’nün yaklaşık 1,5 kilometre güneybatısında bulunan Twelve Tree Copse Mezarlığılı’nın güneyinde uzanan sırtın (Fir Tree Woods) üzerindeki ağaçlık .ilana (bu alan günümüzde de kısmen çam ağaçları ile kaplıdır) kadar İlerlemeyi başardı. Ancak 88’inci İngiliz Tugayı, mevkiini belirleyemediği iki makineli tüfekle korunan bu ağaçlık alana giremedi. Saat 10.00 sonrasında bu tugay da geri çekilerek, kendi taarruz çıkış hattı­nın yaklaşık 100 metre önünde siper kazmaya başladı.

Seddülbahir Cephesi’nin doğu kanadında ise Fransız kuvvetleri, 17 taburluk bir kuvvetle 7’nci Tümen’in tuttuğu mevzilere saldırmışlar, ıncak bu tümenin önceki muharebelerde mevcudunun % 82’sini yitir­miş 19’uncu Alayı ile yine mevcudunun % 60’ını yitirmiş 21 ’inci Alayı­nın olağanüstü direnişiyle karşılaşmışlardı. Öğleden sonra Fransız ta­arruzu da kırıldı. Dolayısıyla İkinci Kirte Muharebesi’nin ilk günü Seddülbahir Cephesi’nin genelinde düşmanın taarruz gruplarının tamamı, hedeflerinin hiçbirine ulaşamadılar.

General Hamilton, muharebenin ikinci günü icra edilecek harekat için planlarında bir değişiklik yapmadı. Hedef; daha önce öngörüldüğü gi­bi Alçı Tepe idi. Alçı Tepe için başlangıçta uygulanması öngörülen plan aynen uygulanacaktı.

İkinci Kirte Muharebesi’nin ikinci günkü çarpışmaları, düşman topçu­sunun saat 10.00’da açtığı ateşle başladı Topçu ateşi şiddetini giderek arttırarak, özellikle cephenin batı kanadında tertiplenmiş 9’uncu Tümen birlikleri üzerinde yoğunlaştırıldı. Bu topçu ateşine, İngiliz mevzilerinden açılan makineli tüfek ateşleri de katıldı. 15 dakika sü­ren bu yoğun ateşten sonra, Türk hatlarına ortalama 800 – 1.000 met­re mesafede bulunan siperlerinden çıkan İngiliz piyadesinin, ileri ha­rekete geçtiği görüldü.

Zığındere Vadisi’nin her iki yanındaki arazide ilerleyen İngilizler, böl­gedeki Türk muharebe ileri karakollarını geri atmayı başararak asıl mevzilerin önüne kadar ilerledilerse de Türk siperlerinden açılan şid­detli tüfek ve makineli tüfek ateşi ile zayiata uğrayıp önce yavaşladılar ve sonrasında durdular. İngiliz taburları bulundukları yerlerde sinmek durumunda kaldılar.

Cephenin doğu kanadını savunan 7’nci Tümen cephesine taarruz eden Fransız kuvvetleri, boğazın içine girerek 7’nci Tümen mevzilerini sol yan gerisinden ateş altına alan donanmanın desteği ile öğle saatlerinde taarruz şiddetlerini arttırdılar. Saat 16.30 sonrasında çarpış­malar Türk siperleri önünde yoğunlaşmış ve Seddülbahir Cephesi’nin bu kanadı kritik bir hal almıştı.

Muharebenin bu safhasında 7’nci Tümen Komutanı Yarbay Halil, elin­deki ihtiyatları ileri sürerek özellikle cephe hattının sağ ve sol yanları­nı takviye etti. Bu takviyeler ile birlikte tümen komutanının verdiği emir şu mealdeydi:

“Cephe hattında bozulma görülen yerlerde birlikler karşı taarruz­larla durumlarını düzeltecekler ve hiç kimse bir adım dahi geri gitmeyecektir.”

Yapılan karşı taarruzlar özellikle Fransızların Kanlı Dere yönündeki sol kanadını parçaladı ve taarruz hattındaki bütün Fransız kuvvetleri geri çekilmek zorunda kaldılar. İkinci Kirte Muharebesi’nin ikinci günü de bu şekilde tamamlanmış oldu.

Muharebenin üçüncü günü olan 8 Mayıs 1915 günü saat 10.15’te başlayan İngiliz – Fransız topçusunun ateşi yaklaşık 15 dakika sürdü. Topçu ateşi kesilir kesilmez İngiliz ve Fransız piyadeleri taarruza geç­tiler. Cephenin batı kanadı üzerinde İngiliz birlikleri, 9’uncu Tümen’in savunduğu asıl mevzilere 300 – 400 metre mesafede, makineli tüfek ateşleriyle desteklenen yoğun tüfek ateşleri ile durduruldular.

Cephenin doğu kanadı üzerindeki Fransız taarruzları da İngilizlerin akıbetine uğradı ve saat 18.00 sonrasında çarpışmalar duruldu. İkinci Kirte Muharebesi’nde İngiliz ve Fransızlar yaklaşık 6 500 zayiat verdi­ler. Türk kuvvetlerinin kaybı ise 2.000’den biraz fazla olmuştur.

 

Yazar Hakkında

Yorum Yapın