Muharebe Alanları Gezi Güzergâhı Üzerinde Yer Alan Önemli Mevkiler (Gelibolu – Eceabat – Tarihi Milli Park) – Bölüm 14

  • Yazar: erkan
  • Tarih:Nis 04, 2017
  • KategoriGenel
  • yorum ( 0 )

22.Değirmen Burnu Tabyası

Çanakkale Boğazı’nın savunması için inşa edilen tabyaların nerelere inşa edileceğini belirleyen kişi; Sultan III. Mustafa döneminde ülke­mizde görev yapan, Macar asıllı Fransız Topçu Mühendisi Baron De Tott’dur.

Baron De Tott; Türkiye’de bulunduğu dönemi, orijinal adı “Memoires du Baron de Tott, sur les Turcs et les Tartares – Amsterdam 1785″ olan ve “18. Yüzyılda Türkler” başlığı altında, Tercüman Yayınları tarafından Türkçe olarak da yayınlanan kitabında anlatmıştır. Söz konu su kitabın 259. sayfasında yer alan şu satırlar dikkat çekicidir:

“Rumeli kıyısındaki hisara daha yakın olan Değirmen Burnu, Anadolu yakasındaki iki batarya ile çaprazlama gelebileceğinden orada da bir batarya kurulması gerekiyordu.”

Önceki sayfada yer verilen ifadeden, Değirmen Burnu üzerinde sa­vunma amaçlı bir tesisin yaptırılması fikrinin Baron De Tott’a ait oldu­ğu anlaşılmaktadır.

Ancak Değirmen Burnu üzerinde günümüzde mevcut olan tabya, 1890’lı yıllarda Sultan II. Abdülhamit döneminde yaptırılmıştır. Tabya içinde yer alan kışla binası, yine aynı dönemde yapılmış olup, 19. Yüzyıl Türk askeri mimarisinin güzel bir örneğidir.

Deniz seviyesinden 5 metre yüksekte bulunan Değirmen Burnu Tab­yası, 18 Mart 1915 Boğaz Muharebesi sırasında 6 adet 240/22 mm ve 1 adet 210/22 mm olmak üzere, tamamı kısa namlulu ve kısa men­zilli, toplam 7 adet top ile teçhiz edilmiş durumdaydı. 18 Mart 1915 günü gerçekleşen Çanakkale Boğaz Muharebesi sırasında, muhare­benin yapıldığı bölgenin görüş ve dolayısıyla atış açısı dışında kalması nedeniyle, Topçu Binbaşı Nuri Bey komutasındaki Değirmen Burnu tabyası, her hangi bir faaliyet göstermemiş ve bu muharebeye iştirak etmemiştir.

Günümüzde Çanakkale Boğazı’nın Anadolu yakasında bulunan İntepe’nin boğaz kıyısına yakın bölgelerinden Çakal Tepe mevkiinde, 18 Mart 1915 tarihinden sonra oluşturulduğu tahmin edilen sabit bir bataryanın kalıntıları bulunmaktadır. Söz konusu bataryanın bulunduğu mevkide kaderine terk edilmiş ve bakımsız bir halde durmakta olan topların sayı ve nitelik bakımından Değirmen Burnu Tabyası’ndaki toplarla benzerliği dikkat çekicidir. 18 Mart 1915 sonrasında Değir­men Burnu Tabyası’ndaki topların Çakal Tepe’ye taşınmış olma ihtimali, araştırılması gereken ayrı bir konu olarak görülmektedir.

 

Yazar Hakkında

Yorum Yapın